e-planedo

vidpunktoj el la esperantistaro

la 18-an de Oktobro 2018

Karles: La Pedrera, (fantazie) laŭ la revo de Antoni Gaudí

18 Oktobro 2018, 20:52


La Pedrera estas verŝajne la konstruaĵo plej konata de la arkitekto Gaudí krom la mondfama templo de la Sankta Familio. Tiu ĉi filmo klopodas alproksimigi nin al la menso de ĝia verkinto.

la 8-an de Oktobro 2018

Karles: Mortis Montserrat Caballé, la plej fama kataluna operkantisto

08 Oktobro 2018, 22:32



Maria de Montserrat Viviana Concepción CABALLÉ i FOLC (naskiĝis la  12-an de aprilo 1933 en Barcelono, mortis la 6-an de oktobro 2018 en Barcelono) estis katalunakantistino de opero. Post 12 jaroj da studado en la Liceo de Barcelono ŝi ekkantis en la kompanio de opero de Basileo en 1956, kie ŝi premieris per la interpretado de Mimí en La Bohème. Ŝia repertuaro fariĝis pli ampleksa kaj en 1962 ŝi reiris al Barcelono kaj kantis en la Liceo. En 1964 ŝi edziĝis al la tenoro Bernabé Martí.
Sed ŝia famo disvastiĝis post granda sukceso en 1965, kiam ŝi anstataŭis malsanan Marilyn Horne, en la versio de Lucrezia Borgia en la Carnegie Hall de Novjorko. Post tio la sukcesoj multiĝis.
Montserrat Caballé kantis pli ol okdek operajn rolojn, el la baroka opero ĝis verkoj de Giuseppe VerdiRichard Wagner aŭ Richard Strauss. Krome, ŝi ofte kantis hispanajnpopolajn kantojn. Ŝi famiĝis en aliaj rondoj per la interpretado kun Freddie Mercury de la kanzono Barcelona, himno de la Olimpikaj Ludoj de 1992.
Ŝi estis tre aprezata pro la kvalito de sia voĉo, pura kaj potenca, pli ol pro siaj aktoraj kapabloj.

Fonto: Vikipedio

Karles: La prezidanto de Verduloj-ALE en la eŭropa parlamento postulas la liberigon de la politikaj prizonuloj

08 Oktobro 2018, 22:12

Ska Keller, acompanyada d'Ernest Urtasun (ICV) i Jordi Solé (ERC), a la sortida de la presó de Lledoners / GEMMA ALEMAN / ACN
Keller kun Solé kaj Urtasun

Ska Keller renkontiĝis kun Junqueras, Romeva, Rull, Sánchez kaj Cuixart en la prizono Lledoners

La prezidanto de la eŭropa parlamenta grupo Verduloj-ALE, Ska Keller, vizitis la prizonon akompanata de la eŭrodeputitoj Jordi Solé (ERC) kaj Ernest Urtasun (ICV). Keller postulis de la prokuroroj la retiradon de la akuzoj pri ribelo kontraŭ la prizonuloj, same kiel  "faris aliaj tribunaloj".


Post la vizito, Keller diris ke sia konkludo el la afero estas ke "la ideo juĝi ilin pro ribelo havas neniun bazon". La prezidantino lamentis ankaŭ la fakton ke la politikistoj estas en provizora mallibero. "Estos juĝado, ili sindefendos, sed ĉu nepras ke ili pasigu tiom da tempo en prizono antaŭ ol ili estos juĝitaj?, ŝi sindemandis.
Keller estas la unua prezidanto de eŭropa parlamenta grupo kiu vizitas Lledoners. Ŝi unue planis renkontiĝi kun Romeva kaj Junqueras, eksaj eŭrodeputitoj, sed fine ŝi renkontiĝis ankaŭ kun Sánchez, Cuixart kaj Rull. Ĉe la eliro, ŝi informis ke ilia animo estas bonstata. "Ili estas optimismaj kaj plu batalas por sia afero", asertis Keller. La intenco de Keller estas plupeti al Eŭropa Komisiono ke ĝi iĝu "peranto" kaj ke oni laboros por ke en Eŭropo oni "plu parolu" pri la kataluna konflikto.
Krom tio, ankaŭ delegitaro de la Komisiono pri Homaj Rajtoj de la Eŭska Parlamento vizitis prizonulojn. Matene ili iris al Puig de les Basses, kie ili parolis kun la eksa katministrino pri Laboro, Dolors Bassa. Poste ili vizitis Lledoners. 

Ĝirafo: Mao Zifu: Ĉele

08 Oktobro 2018, 21:15

"Kutima aranĝo de la hispanaj kongresoj fariĝis la programero "Vivu la Teatro" en kiu oni kantas, monologas, deklamas, ktp. Ĉi-okaze, Jorge Camacho deklamas la poemon 'Ĉele' de la esperanta ĉina poeto Mao Zifu. 77a Hispana Kongreso de Esperanto, okazinta kune kun la 51a ILEI-Kongreso en Madrido 2018."



Mi komencis legi ĉi tiun mirindan poemaron Kantoj de Anteo, kaj koincide legis ĉi tiun poemon kaj tuj poste retrovis ĉi tiun videon. Mi tuj pensis pri litografaĵo de Joan Miró: La Sunmanĝanto (1955), ankaŭ kiu pensigas pri sopiro enkaĝigita. La poemaro estas neprre leginda, trafe and originale esprimiva.

la 3-an de Oktobro 2018

Karles: Eĉ ne unu paŝon malantaŭen! Unu jaron post la referendumo

03 Oktobro 2018, 14:25

La pasintan sabaton miloj da katalunoj revenis al la stratoj por memorigi pri la pasintjara referendumo kies rezulto estis granda majoritato favora al sendependeco. La procezo por efektivigi la poste deklaritan Katalunan Respublikon stagnis, homoj paciencis dum tuta jaro, sed la datreveno de la evento instigis al novaj manifestacioj por postuli ke la popola demokratia mandato estu plenumata. La jena video montras parton de la manifestaciantoj kiuj sin esprimis antaŭ la sidejo de la kataluna parlamento per la sloganoj: La parlamento apartenas al popolo! La stratoj estos ĉiam niaj! Eĉ ne unu paŝon malantaŭen! Liberu politikaj prizonuloj!

Je la komenco eblas vidi unu el la balotujoj uzataj dum la referendumo.


la 1-an de Oktobro 2018

Karles: Francesc Ferrer i Guardia, la liberecana instruisto

01 Oktobro 2018, 21:10

Fonto: Vikipedio

la 29-an de Septembro 2018

Karles: Aquesta remor que se sent (Ĉi fona bru' nun aŭdata). Kantas Ramon Muntaner

29 Septembro 2018, 20:48


Ĉi fona bru' nun  aŭdata

Ĉi fona bru' nun aŭdata ne venas el pluvo

jam delonge mankas la pluv'
sekiĝis ĉiu font' kaj polv' sin akumulas
en la stratoj kaj domoj

Ĉi fona bru' nun  aŭdata ne venas el vent'

prohibitas la vent' por ne levi
la polvon trovebla ĉie
kaj l'aero ne iĝu -onidire- nespirebla

Ĉi fona bru' nun aŭdata ne venas el vortoj

prohibitas la vortoj por ke
ne iĝu en danĝer'
la fragila senmovo de l'aero

Ĉi fona bru' nun aŭdata ne venas el pensad'

oni ĝin prohibis por ne generi
la bezonon paroli
kaj postsekvu, neeviteble, la katastrofo.

Kaj tamen, fonas la bru' kun persist'



Aquesta remor que se sent (Poemo de Miquel Martí i Pol)

Aquesta remor que se sent no és de pluja.

Ja fa molt de temps que no plou.
S'han eixugat les fonts i la pols s'acumula
pels carrers i les cases. 

Aquesta remor que se sent no és de vent.
Han prohibit el vent perquè no s'alci 
la pols que hi ha pertot
i l'aire no esdevingui —diuen— irrespirable. 

Aquesta remor que se sent no és de paraules. 
Han prohibit les paraules perquè
no posin en perill
la fràgil immobilitat de l'aire. 

Aquesta remor que se sent no és de pensaments. 
Han estat prohibits perquè no engendrin
la necessitat de parlar
i sobrevingui, inevitable, la catàstrofe. 

I, tanmateix, la remor persisteix.

la 23-an de Septembro 2018

Karles: Resuma video pri la 11a de septembro en Barcelono

23 Septembro 2018, 20:31

Karles: La sendependisma procezo tra Netflix

23 Septembro 2018, 20:09

Netflix tre baldaŭ montros al la mondo dokumentarion, duhorojn longan, kiu eksplikos la sendependiĝprocezon de Katalunio. Dos Cataluñas (Du Katalunioj) ekspekteblos post malpli ol semajno, la 28an de septembro, tre tempoproksima al la unua datreveno de la unua de oktobro (tago de la referendumo perforte malhelpata de la hispana polico), kun potenciala publiko kiu nombras 130 milionojn da spektantoj el 190 malsamaj landoj, subtekstigita en kvardekdu lingvoj.
La titolo povas esti laŭ la gusto de la dekstra partio Ciutadans (kiu argumentas supozatan dividon kaj  kunfrontiĝon inter katalunoj) sed la rezulto de tiu ĉi filmprodukto de Rafael Portela kaj la reĝisorado  de Alvaro Longoria kaj Gerardo Olivares verŝajne  ne multe plaĉos al la dirigentoj de la menciita partio. Kaj ĝenerale ne plaĉos al plej multaj uniismaj politikistoj kiuj aperas en ĝi. 
La kialo estas tre simpla:  en la filmo oni montras bildojn kaj argumentojn (tiujn de la sendependismo) kiujn la plej multaj hispanaj amaskomunikiloj prisilentis. Ne temas pri partiema produktaĵo favore al sendependismo, tute male, ĝi serĉis ekvilibron kaj samdistancon, foje en maniero preskaŭ obseda. Sed la afero tiel neŭtrale montrata, detruas la inventitan rakonton pri perforto konstruita de la hispana ŝtato kontraŭ la sendependistoj.




Fonto: Vilaweb

la 20-an de Septembro 2018

Karles: Opinienketo en Katalunio

20 Septembro 2018, 23:36


Ĝirafo: Carnap, Esperantisto

20 Septembro 2018, 11:49

La 14-an de septembro, okaze de la datreveno de la morto de la filozofo Rudolf Carnap (1891-1970), Antonio De Salvo afiŝis:

Rudolf Carnap (14 Septembro 2018)

Troveblas tie biografieto kun intelekta kaj politika kunteksto. Rimarku, ekz.:
Kuriozaĵo: forkurinte el Germanio pro siaj maldekstraj ideoj, Carnap spertis similajn malfacilaĵojn ankaŭ en Usono, kiam, en 1953, li devis rifuzi la nomumon ĉe la Universitato de Kalifornio por ne subskribi la ĵuron de fideleco en la erao de la tiel dirita Makartiismo
Tion sekvas ĉerpaĵo el mia traduko de Sekcio 11, “Lingvoplanado” de “Intelekta Aŭtobiografio” de Rudolf Carnap, kiun vi trovos ĉe mia retejo.

Referencoj:

Ĝirafo: Italo Calvino en Esperanto (2)

20 Septembro 2018, 10:49

La 19-a de septembro estas la datreveno de la morto (en 1985) de la itala verkisto Italo Calvino (1923-1985). Mi jam afiŝis pri la afiŝo de Antonio De Salvo antaŭ jaro. Ĉi-jare li refoje afiŝis:

Italo Calvino (19 Septembro 2018)

Ĉi-foje li republikigas la rakonton “La pecora nera” (La nigra ŝafo), en la itala kaj en sia traduko al Esperanto (aperinta en: Carlo Minnaja, Eugenio Montale kaj aliaj liguriaj aŭtoroj, Eva, Venafro 2013, p. 155-156).

Ĝirafo: Mikronovelo: 'La viro kaj la hundo' de Jaime Grau Casas

20 Septembro 2018, 10:14

"Mallely Martínez Mateos deklamas la mikronovelon 'La viro kaj la hundo' de Jaime Grau Casas, aperinta en la libro Tagoj kaj ruinoj. La prezento estas parto de la programero "Vivu la teatro" de la 77a Hispana Kongreso de Esperanto, okazinta kune kun la 51a ILEI-Kongreso en Madrido en julio 2018."


la 11-an de Septembro 2018

Ĝirafo: Pioniroj de Esperanto

11 Septembro 2018, 23:53

Pri la retejo Pioniroj de Esperanto:
En ĉi tiu blogo, kiun mi ekskluzive dediĉas al esperantaj pioniroj, mi reprenos kaj reeldonos la grafoanalizojn de mi jam prezentitajn en alia mia retejo dulingva (esperanta-itala) titolita ‘lingvovojo’ , kiu entenas multajn informojn pri la internacia lingvo esperanto kaj etan gramatikan 15-lecionan kurson, utiligeblan por lingva refreŝigo. En ‘Pioniroj de Esperanto’ mi aldonos eventualajn novajn analizaĵojn, laŭeble, se mi havos aliajn manuskriptojn.
Krom fotaro de pioniroj, troveblas specifaj retpaĝoj pri Émile Grosjean-Maupin, Julio Baghy, kaj Kazimierz Bein (Kabe).

Ĝirafo: Jorge Luis Borges & "Poemo de la amikeco"

11 Septembro 2018, 23:01


Je la 24-a de aŭgusto okazis la datreveno de la naskiĝo de la argentina verkisto Jorge Luis Borges (1899-1986). Tiam Antonio De Salvo publikigis kun sia traduko poemon anoniman atribuitan al Borges:

“Poema de la amistad” (Poemo de la amikeco)




Krom ĉi tiun blogon, aliru ankaŭ mian retejon:

Jorge Luis Borges en Esperanto

Ĝirafo: Verda Majo: Esperanto kaj demokratio

11 Septembro 2018, 22:35

"Mireille Grosjean deklamas tekston de Verda Majo (Hasegawa Teru), aperinta en Lernilo de Esperanto n-ro 11-12 ; nov.-dec., 1943, sub la titolo 'Esperanto kaj demokratio'. La deklamo okazis en la 77a Hispana Kongreso de Esperanto kaj la 51a Kongreso de ILEI, okazintaj en Madrido en 2018."

la 9-an de Septembro 2018

Karles: Revenas venontmarde "La Diada", festo por la justeco kaj la libereco

09 Septembro 2018, 14:15

la 7-an de Septembro 2018

Karles: Subskribebla manifesto por la rajto al memdecido (diverslingvaj versioj)

07 Septembro 2018, 22:35

Mi esperantigis la titolon. Ne estas ankoraŭ esperanta paĝo. Interesiĝantoj aliru la fonton:
ĉi tie

La manifeston redaktis kaj lanĉis 

Axel Schönberger

(Wikipedia)

la 5-an de Septembro 2018

Ĝirafo: Verda Majo: Du pomoj perditaj

05 Septembro 2018, 11:53

"S-aninoj Hideko Huzimoto, el Japanio, kaj s-anino Yu Jianchao, el Ĉinio deklamas fragmenton de la poemo de Verda Majo [HASEGAWA Teru] "Du perditaj pomoj" en la programero 'Vivu la teatro' de la 77a Hispana Kongreso de Esperanto, okazinta kune kun la 51a ILEI-Kongreso en Madrido en julio 2018."

Ĝirafo: Miyamoto Masao: Susura maro

05 Septembro 2018, 11:52

"Yasuo Tabuchi kaj Lee Jungkee deklamas la poemon 'Susura maro' [el Invit' al japanesko] de Miyamoto Masao, kadre de la programero "Vivu la teatro" de la 77a Hispana Kongreso de Esperanto, okazinta kune kun la 51a ILEI-Kongreso en Madrido en julio de 2018."