e-planedo

vidpunktoj el la esperantistaro

la 31-an de Aŭgusto 2015

Ĝirafo: John Wilkins & irony (3): Adorno postscript

31 Aŭgusto 2015, 8:56

In my first post on this subject, I mentioned:

"Ironic Serif: A Brief History of Typographic Snark and the Failed Crusade for an Irony Mark" by Maria Popova (Brain Pickings)

As it happens, Popova wrote another piece on punctuation concerning an author who commands a great deal of my attention:

Theodor Adorno on the Art of Punctuationby Maria Popova (Brain Pickings)

Adorno took punctuation very seriously, as evidenced by an essay I have not seen: “Punctuation Marks.”
A translation of it by Shierry Weber Nicholsen was first published in the Summer 1990 issue of the poetry journal The Antioch Review and later included in Jennifer DeVere Brody’s altogether excellent Punctuation: Art, Politics, and Play (public library), the essay explores the “definitive physiognomic status” of each punctuation mark, its uses and abuses in the hands of writers, and how punctuation helps shed light on the relationship between language and music which, as we know, worked in tandem to help humanity evolve.

Popova proceeds to detail Adorno's views. Note that Adorno vehemently objected to punctuating ironic remarks. (Note also that she links to her article on the ironic serif.)

Note that Adorno's essay is discussed in Brody’s Punctuation: Art, Politics, and Play, but it is not reprinted there. Adorno's essay was collected in book form here:

Adorno, Theodor W. “Punctuation Marks,” in Notes to Literature; Volume One, edited by Rolf Tiedemann, translated by Shierry Weber Nicholsen (New York: Columbia University Press, 1991), pp. 91-97.

la 28-an de Aŭgusto 2015

Ĝirafo: John Wilkins & irony (2)

28 Aŭgusto 2015, 16:54

I have created a web page with the relevant chapter in Wilkins where he discussed irony, along with a supplementary bibliography and web links:
I have also updated the other two relevant bibliographies:
Here are the most relevant links and references not included in my previous post (but all are included in the web page on Wilkins):

Shady Characters: The secret life of punctuation:
Irony & Sarcasm marks, part 1 of 3 by Keith Houston

Trettien, Whitney Anne. ‘The Sound of the Printed Letter’: Orthography, Orthoepy, Print and Dictionaries in Print Culture. Thesis, Hood College, 2007. See also author’s web site.
‘The Sound of the Printed Letter’: Orthography, Orthoepy, Print and the Naturalization of English Dictionaries. Queen’s University, June 3-5, 2010. Excerpt from full work (above).
The Republic of Codes: Cryptographic Theory and Scientific Networks in the Seventeenth Century by Robert Batchelor, November 1, 1999 [Work in Progress]

Word and Self Estranged in English Texts, 1550-1660; edited by L. E. Semler, Philippa Kelly. Burlington, VT: Ashgate Publishing Company, 2010.

Ĝirafo: John Wilkins & irony

28 Aŭgusto 2015, 16:54

You learn something old every day. For close to 50 years I've known about John Wilkins' An Essay towards a Real Character, and a Philosophical Language (London, 1668), but I didn't know about this.

Irony punctuation - Wikipedia, the free encyclopedia

"In 1688, John Wilkins in his famous Essay Towards a Real Character and a Philosophical Language proposed using an inverted exclamation mark to punctuate ironic statements."

The source cited for this tidbit is:

Houston, Keith (2013). Shady Characters: The Secret Life of Punctuation, Symbols & Other Typographical Marks. New York & London: W. W. Norton & Company, Inc., pp. 212–214.

Much more detail is provided here:

"Ironic Serif: A Brief History of Typographic Snark and the Failed Crusade for an Irony Mark" by Maria Popova (Brain Pickings)
In the ancient world, however, humorists relied on their audience’s intellect to detect the irony and didn’t find it necessary to flag it as such. But by 17th-century England, writers had become increasingly restless about pointing out irony readers might miss, and so the first documented punctuation mark denoting irony was born in 1668, the brainchild of the English vicar and natural philosopher John Wilkins — brother-in-law of the royalists’ bête noire Oliver Cromwell, one-time head of Trinity College (of which pioneering astronomer Maria Mitchell wrote in her diaries that “in the opinion of a Cambridge man, to be master of Trinity is to be master of the world”), and eventually appointed as the first secretary of the newly founded Royal Society. Wilkins was a kooky character, who believed the moon was inhabited by aliens, proposed the construction of submarine “Arks,” invented transparent beehives that allowed for the extraction of honey without killing the bees inside, and wrote the very first book on cryptography published in English. But his most memorable accomplishment was the publication of his Essay Towards a Real Character and a Philosophical Language, in which he proposed, two centuries before the invention of Esperanto, a new universal language of letters and symbols — a sort of “steroidal, all-encompassing Dewey Decimal System where concepts were organized into a rigid hierarchy.”
Houston amplifies on the concerns of that era, characterized as "information overload". Popova continues:
What prompted Wilkins to propose this punctuational improvement remains unknown, but we do know that he was neither the only nor the first thinker who pondered the problem. Some sixty years earlier, the revered Dutch Renaissance humanist and social critic Desiderius Erasmus, after whom Rotterdam’s prestigious Erasmus University is named, lamented the lack of punctuation for irony, observing that “irony has no place, only different pronunciation.”

We do not know whether Wilkins was aware of Erasmus' comments. In any case, Wilkins' lesser-known proposal sank along with his highly touted artificial language, which Houston characterizes as the "last best hope" of the philosophical-language movement of the era. The balance of the ill-fated history of the irony mark, which continues to our day, is an equally fascinating story, and the question is addressed as to why it never caught on, even in the Internet era.

Considering that the purpose of the philosophical language movement was to create a logically tight structured means of discourse as an aid to the scientific revolution, it is all the more ironic that Wilkins would also be concerned about irony.

Further research is indicated.

Additional links:

Irony, Humor, & Cynicism Study Guide

Philosophical and Universal Languages, 1600-1800, and Related Themes: Selected Bibliography

An Essay Toward a Real Character and a Philosophical Language by John Wilkins

Ironisigno- Vikipedio

la 24-an de Aŭgusto 2015

Emanuelo Arbaro: Malfideleco — Pri la reca piratiĝo de Ashley Madison

24 Aŭgusto 2015, 16:13

Estas per Esperanto, ke mi unue vidis la novaĵon. Sur Twitter, mi legis tiun papaĵon:

(Traduko: Eraro en la artikolo: "malfideleco" = perfido en Esperanto, kaj ne en la Hispana.)

Memkompreneble, mi volis scii pli pri tiu «malfideleco». Kaj mi malkovris tion: la retpaĝaro Ashley Madison, eksteredzeca renkontiĝa retpaĝaro, estis piratita kaj la nomoj de milionoj da uzantoj estis rete publikigitaj. Hispana firmao kreis kun la datumoj mapon, kiu montras kie hominoj estas pli multnombraj (ĉie la viroj estas ege pli multnombraj, sed kelkloke estas pli ol 25% da hominoj), kaj nomis ĝin «Malfideleco». Jen kiel mi, dank’ al Esperanto, lernis la novaĵon, kiu ne plu estis tiele nova kaj jam estis publikigita antaŭ 6 tagoj.

Mia unua reago estis, mi pensas samkiel multaj gehomoj, ke la puno alvenis sur la kulpuloj. Gehomoj perfidis, kaj iliaj geedzoj (aŭ geamantoj aŭ gevivkunuloj) rajtas scii tion. Se ili ne volas ke ĉiu scias ke ili perfidis, ili ne estu perfidintaj. Kiel ofte, la unua reago estas pli/mapli ĝusta, sed ege malkompleta kaj troa.

Ashley Madison reagis dirante:

Tiu okazo ne estas «hacktivism» (politika agado pere de la pirataj rimedoj NDLT), estas krima ago […]. La krimulo aŭ krimuloj partoprenintaj en tiuj agoj memproklamis sin kiel moralaj juĝoj, ĵurianoj kaj ekzekutistoj, kaj serĉas truddevigi siajn proprajn konceptojn de la virto al la tuto de la socio. (Anglalingva fonto)

Legante tion, mi sciis ke ili ja tuŝas gravan punkton. Mi ne estas konservativulo, kiu rifuzas ĉion, kio ne estas tradicia familio kaj seksumado. Eĉ se persone mi ne ŝatas, ekzemple, «interŝanĝismo» (mi ne certas, ĉu la vorto estas ĝusta, sed mi intencas elvoki la interŝanĝon de geparuloj, tradukebla per swinging, échangisme, scambismo, trao đổi quyền ân ái tạm thời, …), mi socie akceptas ĝin; se gehomoj volas, inter konsentaj plenkreskuloj, seksumi alie ol mi, kiu estas mi por juĝi? Neniu. Ĉiu rajtas vivi sian vivon kiel li volas. Do, eĉ se mi certas ke perfido estas malbona, kiu estas mi por juĝi la perfiduloj? Neniu, ankoraŭ.

Mi ankaŭ scias ke, eĉ se miaj etikaj ideoj povus esti akceptitaj nereligie, ili tamen fondiĝas sur mia kristana kredo. Mi kredas ke Dio kreis nin por vivi pare, kaj ke estas edza devo esti honesta kun la alia parano. Sed tio valoras nur por tiuj, kiuj akceptas Jesuon kiel sia savanto; mi ne trudu la aliajn pensi kaj agi kiel mi.

La unuaj vortoj ankaŭ pensigis min. «La krimulo». Eĉ se Ashley Madison estas malmorala firmao, kaj ke kelkaj el iliaj servoj estas ankaŭ kvazaŭ kontraŭleĝaj (ekzemple, establishedmen.com interligas virojn riĉajn kun malriĉaj studentinoj; la unuaj pagas la studadojn de la duaj kontraŭ iliaj «servoj»: tio estas prostituado; ankaŭ ĉar oni scias ke Ashley Madison mensogas ofte, ekzemple kreante falsajn inajn kontojn), la piratoj ŝtelis. Ili ja estas ŝtelistoj kaj krimuloj. La Kantisto en mi kantas kontraŭ tio. Mi kutimas ne aŭskulti mian internan Kantiston, sed mi ne povas ne aŭdi lin. Probable, la piratoj volis nur monon, kaj se ili estus pagitaj, neniu el ni aŭdus pri tio; ili tute ne estas herooj. Kun la nomoj, ili publikigis ankaŭ personajn informojn, kiel seksa orientiĝo, telefonaj kaj bankaj numeroj.

Plie, mi vivas en okcidenta Eŭropo. Homo, kiu perfidis, riskas divorcon. Sed mi legis en iu artikolo ke estas dudeko da retadresoj en .sa: Sauda Arabio. En tiu lando, geperfiduloj riskas vipobatojn. Ĉu mia morala komforto de okcidenta liberulo valoras fizikan suferon, kaj eĉ eble morton, de aliaj gehomoj? Sauda Arabio ne estas la nura lando, en kiu la membroj de Ashley Madison havos problemojn tiuspecajn.

Tamen. Eĉ se mi kondamnu la metodon, eĉ se mi bedaŭras la konsekvencojn por la personoj, ĉefe ekster Okcidento sed ne nur, mi ne povas kontraŭdiri min. En Okcidento almenaŭ, estas nur elreviĝo, kaj reiro en la veran mondon. Oni ne povas, mi pensas, konfuzi interŝanĝismon kaj perfidon. En interŝanĝismo, ĉiu scias, kion li faras, kaj uzas libervole sian liberecon. Perfido estas ankaŭ privata afero, sed la edzo perfidita ne partoprenas libervole. Perfido detruas familiojn, amojn kaj vivojn. Neniu rajtas fari tion al sia edzo. Eraro ja eblas, mi ne kondamnas la perfidulojn, sed mi kondamnas perfidon. Oni rajtas erari, sed oni akceptu la konsekvencojn. Se estas eraro, kaj nur tio, ofte eblas sincera pardonpeto kaj sincera pardono. Mi deziras tion al ĉiu, kies nomo aperis en tiu listo.

La publikigo de la nomoj de la perfiduloj ne estas ĝojiga afero. Estas milionoj da privataj aferoj, pri kiuj juĝi mi ne rajtas. Tamen, estas socia afero en tiu piratiĝo: mi esperas ke Ashley Madison mortos, kaj ke samspecaj retpaĝaroj ne facile postvivos. Mi scias, ke perfido ne malaperos kun Ashley Madison, ĝi ĉiam ekzistis kaj ĉiam ekzistos. Ashley Madison fakte ne vendas nur eksteredzajn renkontiĝojn. Ĝi vendis ĉefe sekreton kaj do moralan iluzion.

Mi eksplikos tiun ideon (sekreto = nemoraleco) citante du filozofoj. Unue, mi citos Jean-Paul Sartre, laŭ kiu moraleco estas ligita al honto, kiu estas ligita al publikeco (Vd. L’Être et le néant). Se mi pensas agi sekrete, mi ne vidas min agi, do mi ne sentas la honton. Li bildigas tion per rakonto: se mi observas hominon senvestigante en ĉambro per serurtruo, mi ne sentas ke mi malbone agas, ĉar mia menso estas plene okupita per la spektaklo. Sed se mi kredas, ke iu rigardas min fari tion, ekzemple ĉar mi aŭdas la plankon grinci, mi tuj hontigas, kaj la malboneco de mia konduto frapas min. Estas kiam iu rigardas min, ke mi povas vidi min kiel objekto, kaj la alia kiel subjekto.

Platono ankaŭ bildigis tion, en la historio de la ringo de Gugeso (Γύγης; estas fakte praulo de Gugeso, «τῷ Γύγου τοῦ Λυδοῦ προγόνῳ»). Kontraŭulo de Sokrato rakontas la historion de paŝtisto, kiu trovis ringon kiu havas la potencon malvidebligi tiun, kiu surmetas ĝin (jes, kiel la Ringo unika de Tolkien). La paŝtisto povas fari ĉion, kion li volas: li amoras kun la reĝino kaj mortigas la reĝon, antaŭ ol preni la kronon. Li ne povas esti juĝita, ĉar neniu povas vidi lin krimi! Ĉiu trovante tiun ringon farus same, lasante for ĉia moralo. Sokrato kontraŭdiras tion malfacile, studante la moralon ne individunivele, sed civitonivele. Jen la konkludo: la individuoj, kiuj povas agi sen la juĝo de la aliaj ne plu agas morale, il ne konscias agi malmorale aŭ morale, ili agas nemorale.

Laŭ mi, Glaukon (Γλαύκων, frato de Plato kaj la kontraŭulo de Sokrato kiu rakontas la historion) kaj Sartre pravas. Mi aldonos, kontraŭ Sartre, ke nur tiuj, kiuj kredas je Dio, kiu vidas ilin, sekrete agas morale ĉar, laŭ ili, iu ĉiam rigardas ilin. Por ili, nenio do estas sekreta. Por tiuj, kiuj ne kredas, la sekreto egalvaloras al forigo de la moralo; nur kutimo — habitus dirus Tomas de Akvino (Summa Theologica, Ia-IIae, qu. 55, art. 1) — permesas al aliaj agi bone sole. Estas do tio, kio estas vendata de Ashley Madison: la iluzio, ke perfido ne estas malbona, kaj ke do, la konsekvencoj ne estos gravaj. Sed estas nur iluzio, kiel la uloj, kies nomoj estas publikigitaj nun scias: perfekta sekreto ne ekzistas, kaj la konsekvencoj povas esti grandegaj. Estas do iluzio kontraŭ kiu ni ĉiuj, kredantoj aŭ ne, batalu, por la sano de la eblaj perfiduloj kaj iliaj familioj, ĉar ne ĉiu estas mem kredanto aŭ havas fortan habitus. Tie estas la «krimo» de Ashley Madison, kaj la logotipo de la retpaĝaro, homino kun ringo sur sia ringofingro kaj montrofingro antaŭ siaj lipoj, pruvas ke ĝiaj kreistoj bone sciis tion.

Ni do ĉiuj ĝoju pro la morto de Ashley Madison, kaj esperi ke tiaspecaj retpaĝaroj ne bone funkcios estontece.

la 23-an de Aŭgusto 2015

Karles: Historiaj eroj: La Mancomunitat de Catalunya

23 Aŭgusto 2015, 13:23

Prezidantaj deputitoj de Barcelono, Ĝirono, Ilerdo kaj Taragono kiuj redaktis la bazojn de la Mancomunitat de Catalunya

La Mancomunitat estis kataluna politika kaj administracia organizo kiu konsistis el la provincaj deputitaroj el Barcelono (Barcelona), Ilerdo (Lleida), Ĝirono (Girona) kaj Taragono (Tarragona).
Ĝin oni kreis la 6an de aprilo 1914a. La tiama katalunisma movado klopodis por registara institucio kiu reprezentu la tutan katalunan teritorion, dividita laŭ kvar provincoj ekde 1833.
Asembleo de provincaj deputitoj aprobis en 1911 la bazojn por krei superprovincan organizon kiu reprezentu la katalunan unuecon, sub la nomo Mancomunitat de Catalunya.
La projekto estis bonvole akceptita de la tiama prezidanto de la hispana registaro, la liberalulo José Canalejas, sed lia frua morto pro murdo kaj la opozicio de centralismaj politikistoj prokrastigis ĝian aprobon.
Finfine, reĝa dekreto de la 18a de decembro 1913a, promulgita de la registaro gvidata de Eduardo Dato, konservativulo, permesis al la provincaj deputitejoj “mankomuniĝi” (unuiĝi) por administraciaj celoj.
La 6an de aprilo 1914a, okazis en Barcelono ĝenerala asembleo de la kvar katalunaj provincaj deputitaroj, kiuj elektis Enric Prat de la Riba-n, ĉefgvidanton de la projekto ekde la unua momento.
La strukturo de la Mancomunitat baziĝis sur tri fundamentaj organoj: la Ĝenerala Asembleo, la Permanenta Konsilio kaj la Prezidanteco.
La institucio plenfunkciis ĝis la altrudo de la diktaturo de Miguel Primo de Rivera, kiam estis eloficigitaj plej multaj el la deputitoj kaj oni  nomumis prezidanton la monarkisman Alfons Sala (1923).
Post aprobo de la nova leĝo pri provincaj statutoj, far la Milita Direktorio en la jaro 1925, la Mancomunitat estis abolita. Ĝia agado sur la kampoj kultura, eduka, sanserva kaj publikkonstrua, speciale pri konstruado de novaj ŝoseoj kaj telefonreto, estis vere grava por la modernigo de Katalunio kaj por la firmiĝo de ĝia nacia konscio.

La eventoj kun ioma kunteksto:

1914 – La 6an de aprilo naskiĝas la Mancomunitat. Enric Prat de la Riba estas elektita prezidanto. La hispana Ministro pri Internaj Aferoj, Sanchez Guerra, subskribas la reĝan dekreton per kiu oni aprobas la statuton de la Mancomunitat de Catalunya.
1917 – La katalunaj parlamentanoj petas pli da aŭtonomeco por Katalunio. La 1an de aŭgusto mortas Prat de la Riba. Germanaj submarŝipoj sinkigas hispanajn ŝipojn. Kunveno de hispanaj parlamentanoj en Barcelono. 13an de augusto, ĝenerala striko. 29an de novembro, Josep Puig i Cadafalch iĝas prezidanto de la Mancomunitat.
1918 – La katalunaj parlamentanoj redaktas la bazojn por la autonomeco. Pluraj atencoj kontraŭ laboristoj, mastroj, submastroj kaj policanoj. Ĝis 1923 mortis 271 homoj. Oni prezentas en Madrido la bazojn por la aŭtonomeco de Katalunio. La hispana kongreso rifuzas la proponon. Francesc Cambó nomumita Ministro pri Disvolvo.
1919 – Kune Mancomunitat kaj parlamentanoj redaktas projekton de statuto. De la 5a de februaro ĝis la 17a de marto, striko de La Canadenca. La grafo Romanones, prezidanto de la Ministra Konsilio, deklaras Militan Staton en Katalunio.
1920 – La kvar katalunaj deputitaroj plenumas la transdonon de ĉiuj servoj kaj rimedoj al la Mancomunitat. La generalo Martínez Anido estas nomumita Civila Guberniestro de Barcelono. Pistoluloj de Sindicat Lliure (Libera Sindikato) murdas la advokaton Francesc Layret.
1921 – Estas murdita la prezidento Eduardo Dato. Batalo de El Annual, inter Rif-trupoj kaj la hispana armeo.
1922Francesc Macià fondas la partion Estat Català (Kataluna Ŝtato).
1923 – Estas murdita la sindikata gvidanto Salvador Seguí, el Noi del Sucre (la Knabo de la Sukero). La Lliga malvenkas en la elektoj de la 10a de junio. Somere estas kunvokitaj strikoj en la sektoroj elektra, transporta kaj aliaj. La soldatoj okupas la stratojn. 13an de septembro, la marŝalo de Katalunio, Miguel Primo de Rivera, gvidas puĉon. La reĝo kunvokas lin por formi registaron. 18an de septembro, publikiĝas reĝa dekreto kontraŭ separatismo, laŭ kiu oni malpermesas la katalunan kiel oficialan lingvon kaj ankaŭ la publikan montron de la kataluna flago.
La 24an de decembro, Puig i Cadafalch transloĝiĝas francien sen demisii kiel prezidanto de la Mancomunitat.
1924 – La generalo Carlos de Losada okupas la prezidantecon de la Mancomunitat. Li estos poste anstataŭita de Alfons Sala, kiu havos la mision dissolvi la Mancomunitat. Komenciĝas la elsendoj de Radio Barcelona, la unua radio de la ŝtato.

Teksto=> 6an de aprilo de 1914: ni jam havas la Mancomunitat de Catalunya-n!

Obligacio eldonita de La Mancomunitat

Prifesta manifesto: Revi landon, konstrui revon. Mancomunitat de Katalunio, 100 jaroj.

Ĝirafo: Arpád Tóth (4): De animo al animo

23 Aŭgusto 2015, 11:28


En mia retejo autodidactproject.org mi reliefigas la temon de izolo, soleco, kaj strebo komuniki trans abismon. Vi trovos la litografiaĵon "La Sunvoranto" de Joan Miró, la poemon "En nord' unu pino en solo" (Ein Fichtenbaum steht einsam) de Heinrich Heine, kaj citaĵon "Duke Ellington komunikas preter kategorio".

Aldone al la teksto jen mia deklamo de la poemo de la hungara poeto Arpád Tóth (1886-1928). Tradukis ĝin la eminenta hungardevena esperantisto Ferenc Szilágyi (1895-1967):

De animo al animo” de Arpád Tóth, tradukis Ferenc Szilágyi, kun sondosiero

la 21-an de Aŭgusto 2015

Ĝirafo: Marjorie Boulton: poemoj

21 Aŭgusto 2015, 0:31

Pri la beletraĵoj de Marjorie Boulton, mi memoras legi la novelaron Okuloj antaŭ 45 jaroj. Mi ne scias kial mi ne posedas iun ŝian poemaron.

Pluraj ŝiaj poemoj troveblas ĉe la literatura retejo de Don Harlow. Kelkaj retligoj ne plu funkcias.

Ne surprizas, ke ŝi plurokaze esprimas amon al Julio Baghy:
Aŭtuna gloro
Festdonaco
Malavara riĉulo
En propra kategorio sidas la poemo Luna mapo, kiu kontrastas sciencan kaj emocian rilaton al la Luno.

Ŝajnas, ke la plej ofta temo de Boulton estas amo. Jen kvazaŭ-manifesto: Alvoko al amo.

Ne ĉiuj ampoemoj estas miagustaj. Mi tre ŝatas la jenan: Finfine. Ĝi estas kortuŝa poemo pri la sopiro ke la amato ĉeestu tenere je morto de la parolanto, por ke ŝi mortu pace.

La poemoj de Boulton en Esperanta Antologio: Poemoj 1887-1981 (1984) estas:

el Trista Tenereco, XVIII, XXIV, XXV
Amaraj sonetoj
Retro
Flagrema amikeco
Memnon
Aliĝilo
Sorĉo por dormi
Via kato
el Imagoj de potencoj
Vintra aŭroro
Buĉotoj
Gratvundoj
Paĉjo 
Almozo
Ke amikeco similas al steloj
Mustelo
Kiel hirundoj
Lernantino kaj instruistino
Erudicia kaj sola, li parolas al virino

la 20-an de Aŭgusto 2015

Karles: Lernu la katalunan tra Parla.cat

20 Aŭgusto 2015, 20:26

Resultat d'imatges de parla  cat web
Parla.cat estas platformo por faciligi la lernadon de la kataluna, surbaze de la franca, angla, germana, hispana kaj mem kataluna. Simile al Lernu.net, gxi provizas materialon por memstudi uzante modernaj rimedojn. Gxi enhavas, i. a., forumojn, posxtservon kaj babilujon.

la 18-an de Aŭgusto 2015

Eriketo: Denove en Belleville

18 Aŭgusto 2015, 10:40




Eriketo: Belleville-a Rendevuo

18 Aŭgusto 2015, 10:39


Post la Universala Kongreso en Lillo, mi kun Pudingulo pasigis kelkajn tagojn en Parizo. Regulaj legantoj de mia blogo scias ke mi iras al Parizo almenaŭ unufoje ĉiun jaron, ofte dum la somero kiam la urbo estas kvieta (kondiĉe ke oni ne tro vizitas tre turismajn lokojn).

Parizo estas mia plej ŝatata urbo en la mondo kaj dum la 25 jaroj kiam mi ĉiujare vizitas ĝin mi vagadis tra ĉiuj kvartaloj de la franca ĉefurbo.

Ĉi-jare la vetero estis varmega - po 30 gradoj ĉiutage - do estis agrable malrapide promenadi tra ombraj stratoj en la distrikto Belleville [belvil - bela urbo].

Belleville estas populara kaj kosmopolita kvartalo en la nordoriento de Parizo. Malmultaj turistoj trovas ĝin, sed el la parko Belleville estas bonega perspektivo sur la tuta urbo:

parko Belleville

Estintece la suba preĝejo estintus impona konstruaĵo. Nun estas iomete "liliputigita" pro la ĉirkaŭaj apartamentejoj, sed ankoraŭ estas bela:

parko belleville

Tipa strato apud la parko:

strato en Belleville

La enloĝantoj de la kvartalo helpis desegni kaj krei la mozaikojn kiuj dekoracias la terason:

mozaiko

La kvartalo Montmartre estas pli konata por siaj ŝtuparoj, sed estas ankaŭ belaj ekzempleroj ĉe Belleville.

Se iam vi vizitas Parizon kaj ŝatus trovi interesan kaj ne tro turisman kvartalon, iru al Belleville!






la 17-an de Aŭgusto 2015

Eriketo: Al la bestoĝardeno

17 Aŭgusto 2015, 16:30


Unu posttagmezo en Lillo, post diligenta mateno ĉe kongresaj kunvenoj kaj paroladoj, mi decidis 
ferieti kaj anstataŭe iris al la bestoĝardeno.  Nu, tiuj kiuj legas mian blogon ekde kelkaj jaroj jam estos vidintaj fotojn de la bestoj tie kiujn mi faris dum antaŭa vizito.  Estas bone, tamen, reviziti malnovajn amikojn kaj jen, do, pli aktualaj bildoj.

Estis la lernejaj ferioj, do la bestoĝardeno estis plene da infanoj - kiel ili, min allogis la bestoj kun ĉarmaj vizaĝoj kiel la ruĝa pando ĉi-sube:
Ruĝa (aŭ Malgranda) Pando
Kiam mi estis juna mi estis skoltino kaj ni ofte kunkantis pri kukabarao. Estis jaroj ĝis mi iam vidis veran kukabaraon - jen tiu kiu loĝas ĉe la Lilla bestoĝardeno.  
Kukabarao

Kiel antikvaj, bonkoraj dinosaŭroj la gigantaj testudoj estis trankvile manĝante foliojn ŝajne apenaŭ rimarkinte la varmegan veteron:

Gigantaj Testudoj


Kio estas la nomo de ĉi tiu besto? Mi tute forgesis noti kia besto estas, sed mi admiris ĝian kapablecon pace dormi malgraŭ la amaso da vizitantoj rigardante ĝin:


Ne nur malgrandaj ĉarmaj bestoj loĝas ĉe la bestoĝardeno, sed ankaŭ monstroj kiel la rinocero. (Mi ne volas diri ke rinoceroj ne estas ĉarmaj, sed ili certe estas pli grandaj...)

rinocero
Ekde jam multaj jaroj en Britio, perreta asekuro-komparilo reklamas sian retejon uzante surikatojn kaj tiuj amuzaj mungotedoj iĝis tre konataj pro tio (se oni uzas la perretan komparilon oni ricevas ludilan pluŝsurikaton...)

Oni ja povas kompreni kial ili estas allogaj kiam oni observas ilin - ŝajnas ke ili havas proprajn karakterojn.




La vetero estis varmega kaj ne ĉiuj bestoj videblis ĉar multaj saĝe restis en iliaj dometoj en la ombro, sed estis bona ferieto for de la kongresejo dum kelkaj horoj kaj tre agrabla promenado.



la 16-an de Aŭgusto 2015

Ĝirafo: Ferenc Szilágyi prelegas (1944)

16 Aŭgusto 2015, 23:17


Laŭ Sten Johansson: "Ferenc Szilágyi prelegas en somera kurso en Granebo, Jursla, apud Norrköping, 16-23 julio 1944. Inter aliaj aŭskultantoj sidas miaj ontaj gepatroj."

la 14-an de Aŭgusto 2015

Eriketo: Kafo, krespoj kaj kontentaj kongresanoj

14 Aŭgusto 2015, 11:58

Antaŭ 25 jaroj mi vizitis Francion por la unua fojo kaj gustimis francan "malgrandan kafon" por la unua fojo. Estis revelacio.  Anstataŭ la sengusta malforta tujfarebla "kafo" kiun ni trinkis ĉehejme, mi enamiĝis kun la forta trinkaĵo, ĉiam en ĉarmaj tasetoj, ĉiam iom malsimile, sed ĉiam bone...

Dum la pasintaj 25 jaroj mi vizitis Francion almenaŭ po unu fojon en jaro kaj ĉiam mia unua reflekso post eltrajniĝo, elboatiĝo, elaviadiliĝo estas rapidi en kafejon por trinki bonan kafon.  Eĉ nun kiam mi havas bonan kafomaŝinon ĉehejme, mi sekvas mian kutimon.

la unua kafo ĉe Lillo

Kompreneble, kun kafo necesas manĝi kukojn.  Mi neniam trovis francan kuko-vendejon kiu ne plaĉis al mi.  Vidinte la ĉi-suban fenestron, Pudingulo, kiu akompanis min al Francio, decidis iĝi bakisto laŭ la franca stilo kaj tuj aĉetis amason da libroj por lerni tion. Nu, mi tute ne kontraŭas la ideon, mi simple atendas la unuajn kukojn kiujn mi malavare promesis testi.


Estas ĉiam plezuro trovi manĝejon kiu faras breton-stilajn krespojn.  Pudingulo ĉiam manĝas krespon kun karamelo el sala butero:


Mi ĉiam manĝas krespon kun ĉokolada saŭco - ĉi-foje mi ankaŭ kunmanĝis pirojn. Necesas manĝi frukton kaj jen bona metodo...


Kvankam estus agrable manĝi nur kukojn kaj krespojn, dum du-semajna ferio kiam oni devas ĵongli inter diversaj lingvoj kaj kulturoj, oni ankaŭ devas pensi pri sia cerbo kaj pri la nepraj grasacidoj. Tial mi manĝis bongustegan saŝimon.  Plaĉegas al mi manĝi saŝimon kiam mi vizitas Japanion kaj ankaŭ en Francio mi ofte trovas bonan saŝimon.


Unu el miaj preferataj desertoj en Francio estas "Kolonela Ŝorbeto" (Couple Colonel).  Kutime tio konsistas el refreŝiga ŝorbeto sur kion oni verŝas alkoholaĵon kiel ĝino aŭ vodko.

En la Lilla regiono oni ofte trinkas alkoholaĵon el junipero, do oni povas manĝi "Nordan Kolonelon" kun ŝorbeto kaj jupiera brando.  En la suba foto mi ja aperas iom ebria - estas forta (sed bongusta ) alkoholaĵo!


Kompreneble, post kukoj kaj alkoholaĵoj oni devas foje esti prudenta kaj de tempo al tempo manĝi salaton. Jen belega salato kiu inkluzivis malgrandajn vaflojn kovritrajn de loka kapra fromaĝo.  Tiun salaton mi manĝis ĉe la restoracio "Au Vieux de la Vielle" kiun mi forte rekomendas se vi iam estos en Lillo.


Por Pudingulo estis plia okazo manĝi krespon.  Ĉi-foje krespo farĉita de ĉokolado, kovrita per ĉokolada saŭco kaj bruna sukero kaj garnita de kremo. 


Nu, post tiom da bongustaĵoj ni estis tre kontentaj kongresanoj. Post la kongreso ni foriris al Parizo por kelktaga ferio. Se vi ne tro ĵaluzas mi montros al vi baldaŭ la bongustaĵojn kiujn ni trovis tie.

la 13-an de Aŭgusto 2015

Karles: Love Casa Batlló

13 Aŭgusto 2015, 17:25



La video Love Casa Batllo (2014), pri la domo de la kataluna arkitekto Antoni Gaudí, atingis la Grandan Premion en la Internacia Festivalo de Turismaj Filmoj de Riga (Latvio).Temas pri vidrakonto kiu montras la faman Casa Batlló-n de Barcelono kiel vivestaĵon, reliefigante la fantastan kaj superban imagpovon de Gaudí.

Fonto: Youtube

Eriketo: Interesa Tourcoing

13 Aŭgusto 2015, 11:36


Ĉe la landlimo inter Francio kaj Belgio, ene de la metropola areo de Lillo, troviĝas la urbo Tourcoing [turkŭang].

Dum la Francaj Revoluciaj Bataloj okazis grava batalo tie en 1794 kaj dum la 19-a jarcento la urbo rapide kreskiĝis dank al la tekstila industrio. Fakte teksaĵoj estis faritaj en Tourcoing ekde pluraj jarcentoj.

Mi havis la okazon viziti la urbon kune kun mia koramiko kaj mia japana amiko dum la kongresa semajno kaj trovis ĝin tre interesa.

Rekonstruita meze de la 19-a jarcento, la Preĝejo de Sankta Kristoforo imponas:

Église Saint-Christophe (Preĝejo de Sankta Kristoforo)

La bela urbodomo montras kiom riĉa estis la urbo dum la malfruaj 1800aj jaroj. 


Apud la urbodomo troviĝas tre interesa domo kiu nomiĝas La Maison du Collectionneur (Domo de la Kolektanto). Estas privata domo kiun oni ne rajtas viziti, sed eĉ de la ekstero estas interesa konstruaĵo laŭ la novklasikisma stilo.



Ankaŭ interesa estis la ekspozicejo Hospice dHavre - antikva monaĥeja konstruaĵo kun bela ĝardeno kie terapeŭtikaj plantoj kreskiĝas.


Jen konstruaĵo de la jaro 1906 laŭ la Secesi-stilo.  Tiun terminon mi ĵus lernis kaj klopodos memori! 




Mi ne bone fotis la stacidomon pro la direkto de la sunlumo, sed almenaŭ vi povos vidi la ĝeneralan askpekton:


Ankaŭ estas malnova poŝtoficejo laŭ Artdekora Stilo:


La monumento al la mortintoj dum la Unua Mondmilito estas konsiderata kiel unu el la plej belaj en norda Francio. Certe, estas tre interesa.  Mia avo partoprenis en la unua mondmilito en ĝusta ĉi tiu parto de Francio, same kiel du pra-avoj. Feliĉe ĉiuj revenis hejmen sekure. 


Tute ordinara sed ĉarma kafejo


Tourcoing dum la somero estas kvieta, ordinara urbo en norda Francio, sed ja estas vidindaĵoj tre interesaj tie.  Se mi bone memoras, ni bezonis nur 30 minutojn per la tramo de Lillo atingi la urbon kaj vere valoris la penon ĉirkaŭvagadi dum kelkaj horoj tie.



la 11-an de Aŭgusto 2015

Akvosfero: Pacdeklaro de Nagasako, 2015

11 Aŭgusto 2015, 5:44

La 9a de aŭgusto estis la 70a datreveno de la atombombado al la urbo Nagasako. Mi esperantigis la pacdeklaron de la urbestro, kiu elkore alvokas politikajn gvidantojn kaj pacamajn civitanojn al kunlaboro por la mondo sen nukleaj armiloj.

Estos mia ĝojo, se vi aprezos ĝin kaj kundividos kun viaj amikoj.

Pacdeklaro de Nagasako, 2015

Je la 11:02 atm. en la 9a de aŭgusto 1945, unu sola atombombo ruinigis la urbon Nagasako en momento.
Amaso da radioj trapikis homajn korpojn kaj neimageblaj varmoradioj kaj eksploda blovego atakis la urbon. El 240 000 loĝantoj de la urbo, mortis 74 000 homoj kaj vundiĝis 75 000 homoj. Oni diris, ke nek herboj nek arboj kreskos por venontaj 70 jaroj. Tamen nun la ruinigita monteto de Urakami estas tiel ĉirkaŭita de verdaĵoj. Sed la atombombitoj, kiuj estas morditaj de radioj kaj kiuj suferadas de la postefikoj, ne povas forgesi tiun tagon eĉ por unu tago.

La atombombo estis naskita en milito kaj uzita en milito.
La atombombitoj, kiuj ekkonis proprakorpe la teruran detruforton de atombombo, profunde kaj intense gravuris en sia koro, ke nukleaj armiloj devas ne ekzisti kaj ke ni devas ne fari militon denove. La paca ideo de la Japana Konstitucio naskiĝis el tiuj doloraj kaj severaj spertoj kaj rekonsidero pri la milito. Post la milito Japanio iradis sur la vojo de paca regno. Kaj por Nagasako kaj por Japanio la paca principo, ke ni ne faru militon, estas la origino, kiun ni devas ne ŝanĝi por eterne.
Nun la postmilita generacio konsistigas plimulton de la popolo. La memoroj pri la milito rapide perdiĝas el nia socio. Ni devas ne forgesi spertojn de la atombomboj en Nagasako kaj Hiroŝimo. Ni devas ne forgesi ankaŭ la aeratakojn, kiuj detruis Tokion kaj multajn aliajn urbojn, nek la batalon en Okinavo, nek la memorojn de la kruela milito, kiu suferigis multajn aziajn homojn.
Nun, 70 jarojn poste, ni bezonas transdoni rakontojn de tiuj memoroj al la sekva generacio.
Ni petas tiujn, kiuj spertis la atombombon kaj la militon en Japanio kaj en la mondo, rakonti sian sperton por ke la memoroj ne velku.
Ni petas la junan generacion ne forĵeti niajn spertojn kiel pasintajn historiojn. Certe akceptu nian aspiron al paco, ĉar ni volas komuniki al vi la spertojn, kiuj povos okazi ankaŭ al vi estonte. Bonvolu imagi al vi, “Kion mi faris, se mi estis en tiu situacio?”, kaj demandi vin, “Kion mi povas fari por paco?” Vi, la juna generacio, havas povon krei novajn rilatojn trans la landlimoj.
Ni alvokas ĉiujn en la mondo. La plej granda povo por realigi mondon sen milito kaj nukleaj armiloj ekzistas en ĉiu el ni. Aŭskulti rakontojn pri la milito, subskribi petskribojn por elradikigi nukleajn armilojn, kaj viziti ekspoziciojn pri la atombombo. Tiuj kaj aliaj agadoj de individuoj kolektive faras pli grandan povon. En Nagasako la sekvantaj generacioj, inkluzive de infanoj kaj prainfanoj de atombombitoj, heredante la aspiron, komencas agadon.
Niaj individuaj fortoj estas la plej granda povo por realigi mondon sen milito kaj nukleaj armiloj. La povo de civila socio estas povo movi registarojn kaj movi la mondon.

En ĉi tiu majo la Konferenco por Reekzamenado de la Traktato pri Nemultigo de Nuklearmiloj (NPT) finiĝis sen akcepti finan dokumenton. Sed la klopodoj de tiuj landoj, kiuj volas malpermesi nukleajn armilojn, ebligis, ke la malneto de fina dokumento entekstigu pluan paŝon cele al nuklea malarmado.
Ni alvokas la ĉefojn de la membroŝtatoj de NPT.
Bonvolu ne lasi la Konferencon por Reekzamenado senfrukta. Bonvolu daŭrigi viajn klopodojn por diskuti pri leĝa kadro kiel traktato por malpermesi nukleajn armilojn en ĉiuj okazoj inkluzive en la Ĝenerala Asembleo de UN.
En la Konferenco multaj landoj konsentis, ke grave estas viziti la atombombitajn urbojn.
Ankoraŭfoje ni alvokas el Nagasako.
Prezidanto Obama, ŝtatestroj inkluzive tiujn de nuklearmilaj landoj, kaj ĉiuj homoj en la mondo, bonvolu viziti Nagasakon kaj Hiroŝimon kaj konstatu, kio fakte okazis sub la atomnuboj antaŭ 70 jaroj. Bonvolu senti kaj kompreni tion, kion la atombombitoj ankoraŭ nun strebas komuniki al vi ne kiel simpla viktimo sed kiel “unu el la homaro”.
Ni alvokas la japanan registaron.
Bonvolu esplori rimedojn de la nacia sekureco ne dependanta de nuklea malinstigo. Kiel proponas esploristoj en Usono, Japanio, Koreio, Ĉinio kaj multaj aliaj landoj, la establo de “Zono sen Nukleaj Armiloj en Nordorienta Azio” ebligos tion. Kun rigardo al la estonteco, bonvolu konsideri transiron el “nuklea ombrelo” al “sennuklea ombrelo”.

En ĉi tiu somero, en Nagasako, ni okazigis la “Internacian Pacforumon de Junuloj”, en kiu junuloj el 122 landoj kaj regionoj konsideris kaj diskutis pri paco.
En novembro okazos unuafoje en Nagasako la “Internacia Konferenco Pugwash”. En tiu konferenco, kiu komenciĝis per la alvoko de Ejnŝtejno eksciinta la terurecon de nukleaj armiloj, sciencistoj el la mondo kolektiĝos, pridiskutos la problemon de nukleaj armiloj kaj elsendos pacmesaĝon el Nagasako al la mondo.
“Paco el Nagasako”. Ni flegos ĉi tiun devizon trezore kaj daŭrigos la semadon por paco.
Krome ni, Nagasako, plu subtenados homojn en Fukuŝimo, kiuj ankoraŭ suferas pro la influo de la akcidento de la atomcentralo eĉ kvar jarojn post la Granda Orient-Japana Tertremo.

Aktuale en la parlamento progresas diskutado pri la leĝoj, kiuj decidos estontan formon de la nacia sekureco. Disvastiĝas maltrankvilo kaj timo, ĉu nun ŝanceliĝas la ĵuro gravurita en nia koro antaŭ 70 jaroj kaj la paca principo de la Japana Konstitucio. Ni petas de la registaro kaj la parlamento aŭskulti tiujn maltrankvilon kaj timon kaj fari atenteman kaj sinceran diskutadon kun plena prudento.
La meza aĝo de la atombombitoj superis 80 jarojn en ĉi tiu jaro. Ni forte petas de la japana registaro plenumi sian respondecon por plibonigi subtenadon al la atombombitoj laŭ ilia aktuala situacio kaj ankaŭ por plivastigi la agnoskitan areon por protekti tieajn postvivintojn kiel atombombitojn, dum ili ankoraŭ vivas.
Esprimante nian elkoran kondolencon pri la mortintoj pro la atombomboj, ni, la civitanoj de Nagasako, deklaras, ke, kune kun la civitanoj de Hiroŝimo, ni strebados al realigo de mondo sen nukleaj armiloj kaj al realigo de la paco.

TAUE Tomihisa
Urbestro de Nagasako
la 9a de aŭgusto, 2015

[esperantigita el la japana fare de Vastalto]

Vi povas legi la originalan japanan tekston ĉi tie kaj alilingvajn tradukojn (pdf) ĉi tie.

Ĝirafo: Julio Baghy: Sangaj larmoj

11 Aŭgusto 2015, 3:13

Ĉu mi tro emfazas la romantikecon de Baghy? Oni ja ricevas fortan dozon en la enhavo de ampoemoj, en kombino kun la stilo. Krom specifaj ĝenemaj vortoj kaj esprimoj, la stilo emas frapi al la aktuala anglalingva orelo--nu almenaŭ usonlingva--tro sirope, ĉar tia riĉrima fiksforma (kaj romantika) poezio tute fremdas al la usonangla stilo de la pasinta jarcento, pli "natura" ol "artefariteca". Ĉiuokaze, oni ne forgesu la socikritikan enhavon de la verkaro de Baghy, ne nur de la romanoj, sed en la poemaroj dekomence.

Mi ankoraŭ legas la poemojn en Ora Duopo. El la poemaro Preter la vivo (1923, la unua de Baghy) mi notas poemon verkitan en Sajgono (tiam Indoĉinio, nun Vjetnamio) pri la situacio de la Anamo, laŭ klarigo, "ĉina raso, loĝanta en Indo-Ĉinio": Sangaj larmoj.

Post ekstaza priskribo de "lando mistika" jen la bato:
Sed kial min kaptis subita korpremo?
Pro kio en larmojn sin dronas la flam' ?
Terure! Nur nun mi rimarkis pro ĝemo',
ke tiras la ĉaron — mizera anam' !...
Radjante Baghy turmentiĝas per la hontinda sklavigo de la anamo. Post tiu priskribo sekvas konkludo:
Pro mil da kialoj fariĝas martiroj,
pereas ideoj, pereas homam'...
La celoj majestaj nur restas — sopiroj,
kaj tiras la ĉaron — mizera anam'!...

la 10-an de Aŭgusto 2015

Ĝirafo: Julio Baghy aŭtune, duono de duopo ora

10 Aŭgusto 2015, 18:55

Kiam mi komencis reviziti la antologion Ora Duopo  post 40 jaroj, mia atento fokusiĝis je Kalocsay; estis malfacile trovi Baghy interesa. Kiel vi vidas, ĉi-monate mi blogadas pri Baghy. Do mi daŭros komenti pri liaj poemoj.

La lerteco de la rima kaj cetera esprimmaniero imponas iomgrade, sed post iom da engaĝado mi emas tediĝi. Eble la efiko de la tuto monotonas. Sed, legante la "postajn poemojn", kelkaj aldone al la jam menciitaj konservas mian atenton. Ĉiuj troveblas en la volumo Aŭtuna foliaro.

Dubo

Vizaĝ' spegulo estas onidire;
en ĝi animo montras sin.
Mi volus tion, tamen spertas mire,
en ĝi neniam oni vidas min.

Rideton, sentojn, amon mi disipas,
disdonus tutan riĉon de la kor',
sed min refut' fremdece vunde vipas
kaj sen rekono oni iras for.
Nun antaŭ spegul' de mia memo
jen dubo sondas fundon de la sin'
kaj ŝokas min la propra nekompreno.
En mi ĉu fakte trovas sin anim'?
Iom malkutima afero, aparte je Baghy, ĉu ne?

Kronoj kaj kateno enhavas la kutiman seks-romantikon de Baghy, sed interesa estas la kontrasto inter la intima medio de la amparo kaj la strukturita aristokrata sociordo.  Jen la fina strofo:
Ĉe sunsubir' ruĝiĝas blu'...
Dum hejmenmarŝas ili du,
samritme paŝas kaj silentas...
Nur la rigardoj elokventas
pri sama penso miksdolora,
ke ie, ĉe arbusto fora,
en lum' arĝenta post lunveno
jam velkas kronoj kaj kateno.
Lamento en tombo ombra rimarkindas pri la vortluda muziko en kontrasto kun la amaro de la perspektivo prezentata. Venas admono: "Ne veku!" La kialo sekvas. Kaj jen la finaj strofoj:
Ne pensu en suna bril' pri l' vintro!
Vin trovos ostaro staranta hante
por tenti vin per tim' impertinente."

— — — — — — — — — —

Lamento en tombo ombra pravas;
ve-kanta vekanto, ve!, vanon vartas
ardante en sankte artista tristo.

La nokto oktobra nigre migris...
tri griloj miltrile en fendoj plendis...
sunlumon al mondo lum-ondo donis...

Eriketo: denaskulo ĉe kongreso...

10 Aŭgusto 2015, 16:16


Esti denaska parolanto de Esperanto estas kelkfoje tre stranga sperto.  La plejparto de la tempo mi eĉ ne pensas pri la afero. En tiu ĉi interkonektita epoko mi ĉiutage uzas mian denaskan lingvon pli ol miaj gepatroj iam povintus imagi - mi babiladas fejsbuke dum mia kafo-paŭzo kun tutmondaj geamikoj sen eĉ pensi pri la afero. Mi pepas pri miaj novaĵoj ekzakte same kiel mi faras per la aliaj lingvoj kiujn mi parolas.

Kvankam mi ĉiun monaton renkontiĝas kun aliaj Esperanto-parolantoj por babiladi pri multaj diversaj temoj, mi malofte havas la oportunon (aŭ eble eĉ la emon) ĉeesti kongresojn kaj formalajn aranĝojn.


Sed kiam mi reeniras "kongresan Esperantion", kiel mi lastatempe faris ĉe la Universala Kongreso, estas stranga sperto.  Unuflanke estas lingva komunumo en kiu mi tute hazarde membriĝas - malsimile al la plejmulto da ĉeestantoj.  Aliflanke, 'la movado' (pli ol la lingvo mem) estas la denaska komunumo ene de kiu mi pasigis la plejparton de miaj plej junaj jaroj.  Kvankam mi preferas diri ke mi estas Esperanto-parolanto pli ol Esperantisto, mi ne povas ignori ke en tiu stranga "movado Esperanta" mi ja kreskiĝis.

Ĉie mi vidas konatajn vizaĝojn - tiuj kiuj vartis min kiam mi estis bebo... tiuj kiuj toleris min kiam mi  estis juna infano kantante laŭtvoĉe esperantaĵojn... tiuj kiuj konis min kiam mi estis juna fanatika adoleskanto...

mi eĉ ĉeestis solenaĵojn!
Jes, estis stranga esti ĉe la kongreso - kiel kutime, iuj aferoj frustris aŭ agacis min, kiel kutime mi ĝojegis retrovi tiujn kun kiuj mi pasigis grandan parton de mia infaneco.  Kiel kutime mi enuiĝis en senfinaj debatoj pri la movado, pri esperantismo; kiel kutime mi scivolis pri la loko kiun tiuj strangaĵoj povus havi en la moderna mondo...  Kiel kutime mi konsciis ke preskaŭ 3000 homoj kune kantante malmodan malnovan himnon pri utopio aspektas kulta, bizara, eĉ malkomfortiga.

Kaj kiel kutime mi absolute ne povis ne kunkanti, laŭtvoĉe, esperplena - malgraŭ ĉio estas la kanto kiun mia paĉjo lulkantis al mi kiam mi estis bebo.


Neniu povas elekti en kiu lando oni naskiĝos, kiujn lingvojn oni denaske parolos, en kiu komunumo, kultura aŭ lingva oni kreskiĝos.

Por denaskulo, eblas vivi sen eĉ unu penso por la formala, kongresema, kantema, disputema, strangmoda, sandalportanta esperanto-movado - sed ne eblas tute forviŝi tiun saman movadon el la plej fruaj emocioj.  Esperantismo - vi strangas, sed vi estas la mia.




Eriketo: Vagante tra Lillo

10 Aŭgusto 2015, 15:28


Pluva vespero en la malnova kvartalo
Reveninte hejmen post la Universala Kongreso (kaj post-kongresa ferieto en Parizo) mi nun havas la taskon rigardi, ordigi, enretigi, disdoni la plej interesajn el la multaj fotoj kiujn mi faris dum mia vizito.

Multaj kongresanoj, kiuj faras multe pli bonajn fotojn ol mi, jam enretigis tre belajn bildojn kiuj montras la vidindaĵojn en la Lilla regiono.  Mi, do, ne montros ĉi tie multajn el la konataj vidindaĵoj, sed montros al vi tiujn fotojn kiujn mi trovas interesaj el mia kolekto...  Mi rimarkas ke unu/du mi jam enretigis dum la kongresa semajno sed nun havas pli da tempo iomete komenti/noti.

Oni povus vagi dum horoj en la malnova kvartalo de Lillo.  Kvankam estas sufiĉe malgranda areo, la pluraj mallarĝaj labirintaj stratoj allogas vin esplori, unu post la alia, ĝis tuta perdiĝo!

Dum la unua vespero estis pluveta, tamen tio simple donis eĉ pli brilan aspekton al la pavimŝtonoj.

Ankaŭ ĉi tiu strato (Rue de Gand [ru de gon]) interesis min pro la alta mallarĝa domo meze de la aliaj konstruaĵoj.





strato en la malnova kvartalo de la urbo

interesa konstruaĵo en tute moderna strato

Apude al la kajo Quai du Wault



Kaj, fine, bela strateto!


Mi estas sufiĉe ofta vizitanto al Lillo, sed kutime nur dum 2 aŭ 3 tagoj. Plaĉis al mi havi la okazon iom pli libere vagadi kaj malkovri interesaĵojn.