e-planedo

vidpunktoj el la esperantistaro

la 14-an de Aŭgusto 2017

Eriketo: La Nigra Katedro

14 Aŭgusto 2017, 16:52


Tiuj kiuj scias iom pri mia lando Kimrio eble ankaŭ aŭdis pri nia ĉiujara festivalo (pri muziko, poezio, verkado) kiu nomiĝas en la kimra lingvo eisteddfod  (sidado kunsidado). Kompreneble multaj similaj kulturaj festivaloj okazas tra la tuta mondo kun diversaj konkursoj kaj premioj, sed eble vi ne scias ke en nia Eisteddfod la plej dezirata premio estas... seĝo.  Jes, seĝo! Aŭ, pli precize, katedro*.

Jes, en Kimra festivalo tiu kiu gajnas la konkurson por poezio laŭ la stilo cynghanedd (strikta 'harmonia' verso) gajnas katedron kaj ankaŭ ricevas la prestiĝan titolon 'Ĉefbardo'.


La ceremonio en kiu la nomo de la gajnanto estas anoncata estas plena je mistero. La 'Ĉefdruido' de Kimrio, vestita per ceremoniaj roboj, anoncas la plumonomon de la gajnanto.  Kaj ĝis tiu punkto en la ceremonio, neniu scias kiu verkis la diversajn konkursantajn poemojn, nek la oficistoj, nek la prijuĝantoj, nek la publiko.  Kiam la nomo estas anoncita, tiu bardo stariĝas kaj estas akompanata al la estrado, esti 'sidigita'. Kompreneble, estas fanfarado, aplaŭdado, gratulado.

Antaŭ precize cent jaroj, tamen, iom malsimile okazis la anonco.  Same kiel kutime staris la Ĉefdruido; same kiel kutime li estas vestita en siaj oficialaj roboj; same kiel kutime li anoncis la nomon de la gajnanto, ĉi-foje verkisto nomita 'Fleur-de-Lys' (lilifloro).  Fanfaris la trompetoj... sed neniu staris.  Denove deklamis la Ĉefdruido "Se tiu kiu nomis sin Lilifloro ĉeestas, li stariĝu!" Denove trompetado.  Ankoraŭ neniu staris.  Trifoje Ĉefdruido Dyfed anoncis la nomon; trifoje aŭdiĝis trompetado. Trifoje, silento.

La Nigra Katedro © SNPA
Solene, komencis paroli la Ĉefdruido.  La bardo Lilifloro,  ankaŭ konata laŭ la nomo Hedd Wyn (sankta paco) ne stariĝos ĉar la juna poeto, kies vera nomo estis Ellis Evans estis mortigita kelkajn semajnon pli frue je la unua tago de la Batalo ĉe Passhendaele (Paŝendel) ene de la Mondmilito.

Dum la aŭdantaro ploris, la Katedro estis kovrita per nigra tuko omaĝe al la ĉefbardo Ellis Evans kaj memore al ĉiuj kiuj estis perdante la vivon en tiu sensensa buĉado.

Tiujare, la festivalo nomiĝis La Nigra Katedro.


* Fakte, en la kimra lingvo, la uzata vorto estas 'cadair' kiu vere estas tradukita per 'seĝo'. Antaŭ jarcentoj la seĝpremioj estis multe pli simplaj ol la nunaj (kvankam foje en arĝento!). En la moderna epoko la lignaj seĝoj estas plej ofte bele desegnitaj kaj ĉizitaj, pli kiel episkopa katedro, tial mi elektis tiun vorton. 

Pli pri la bardo Lilifloro:
Vikipedio - Hedd Wyn (en diversaj lingvoj sed ankoraŭ ne en Esperanto) 
IMDB Hedd Wyn Filmo en la Kimra 1992 

Eriketo: Ĉe la Esperanto-kafejo

14 Aŭgusto 2017, 15:36



Kiam mi estis infaneto mi kredis ke plejparte ĉiu en la mondo parolis Esperanton.  Nu, almenaŭ preskaŭ ĉiu en mia mondo parolis Esperanton: gepatroj; iliaj geamikoj;  kelkaj aliaj familianoj.  Eĉ mia kara avinjo komprenis la tre gravajn vortojn (bonbonoj, biskvitoj, ĉokolado, ktp). Ferie ni kongresumis en Esperantujo. Semajnfine lokaj esperantistoj kunvenis ĉe nia domo.

Pli aĝe, mi seniluziiĝis.  Kia ŝoko ke ne ĉiuj en butikoj, kafejoj, la mondo ĝenerale, komprenis ĝin! 8-jaraĝa mi sopiris je la fina venko :)

Kvankam mi nun havas multe pli da jaroj mi kredas ke ie, profunde en mi, tiu seniluziiĝo neniam forlasis min.  Kiam mi reeniras Esperantujon (dum kelkaj minutoj per la interreto, dum kelkaj horoj ĉe nia loka grupo, dum kelkaj tagoj ĉe kongreso) mi resentas min kiel tiu knabineto kiam la tuta mondo estis Esperantista.

Tia sperto estis mia ĉi-matena vizito al la novaja kafejo SOJO en Tokio.  Ankoraŭ ne vere oficiale malfermita, estimata S-ro Saito tre afable malfermis la kafejon por ni.  Kun mia Japana amiko S-ro Bonulo (kun kiu mi ĉiam klopodas kafumi kiam ni troviĝas en la sama horzono), Pudingulo, kaj lia filino, mi ĝuis tre agrablan viziton.

Kia plezuro trovi menuojn, afiŝojn, instrukciojn en perfekta Esperanto.  For dum kelkaj horoj mia balbutanta malscipovo de la japana. Senprobleme mi povis mendi, diskuti, babiladi.

KafejoSojo


Pri la kafejo kaj pri niaj interesaj diskutoj, mi plie detale skribos post mia ferio.  Intertempe, mi forte rekomendas al ĉiuj sekvu la kafejon Sojo ĉe Fejsbuko (https://www.facebook.com/kafejosojo) kaj se vi vizitos Tokion, nepre rezervu sidlokon!

kafejo Sojo

la 13-an de Aŭgusto 2017

Ĝirafo: Robert Zend, Hungarian-Canadian writer (1929-1985): selected poems in English & Esperanto

13 Aŭgusto 2017, 19:39

Following upon the details of my podcast / Sekve de la detaligo de mia podkasto pri Zend...

... I have recorded and uploaded to Soundcloud recordings my recording of Zend's poems featured in my podcast along with my Esperanto translations... /

Jen sonregistraĵo (ĉe Soundcloud) en kiu mi deklamas la precipajn poemojn kaj kvazaŭpoemojn kiujn mi utiligis en mia podkasto, ĉi-okaze ne nur en la angla sed kun miaj tradukoj en Esperanto:

Robert Zend, Hungarian-Canadian writer (1929-1985): selected poems in English with Esperanto translations by Ralph Dumain.
Recorded 12-13 August 2017. 32 min.

00:00: English introduction
01:46: Esperanto introduction / enkonduko

IDENTITY / IDENTECO:
03:58: (On identity), October 1, 1980, in Beyond Labels
04:48: (Pri identeco) 05:23: In transit, October 30, 1970, in Beyond Labels
06:02: Transire
06:44: Fused personality, October 20, 1981, in Beyond Labels
11:02: Kunfandita personeco

SOURCES & INSPIRATIONS / FONTOJ & INSPIROJ:
17:08: Sign (for Ferenc Karinthy), in From Zero to One
18:27: Signo (por Ferenc Karinthy)

MYTH & RELIGION / MITO & RELIGIO
20:04: Office Memo, in From Zero to One
21:05: Oficeja Memorando
22:06: God Dead?, January 13, 1967, in Beyond Labels
23:00: Dio mortinta?
24:08: 5980 A.D., in Stellar #6: Science-Fiction Stories
25:14: 5980 A.D. [en Esperanto]

METAPHYSICS /METAFIZIKO:
26:44: A Love Letter, February 7, 1963, in Beyond Labels
27:59: Amletero
29:28: About Souls, April 17, 1969, in Beyond Labels
29:57: Pri animoj
30:34: Enigma, January 10, 1967, in Beyond Labels
31:08: Enigmo



LINKS / RETLIGOJ:

la 12-an de Aŭgusto 2017

Emanuelo Arbaro: Proklamo de la islamo en Francio

12 Aŭgusto 2017, 17:38

La 28an de marto 2017, unu el la plej gravaj eminentuloj de la islamo en Francio, la Dro Dalil Boubakeur, rektoro de la Granda Moskeo de Parizo, proklamis tekston verkitan de teamo de sia institucio en la franca gazeto Le Point.

En 25 punktoj kaj unu antaŭparolo, tiu Proklamo provas oficiale ĝustigi la francajn islamanojn kiuj praktikas «respublikan» islamon (t.e., konforman al la ĝeneralaj leĝoj), kaj prezenti la «veran» (laŭ la aŭtoroj) islamon al la neislamanoj. Ĝi estas elŝutebla alklakante la PDF-an simbolon:

Mi taksis ĝin sufiĉe grava kaj interesa por traduki ĝin en Esperanton, kaj verki etan komenton piednote (kelkaj piednotoj utilas por priskribi la francajn ĉirkaŭaĵojn, aŭ kelkajn islamajn konceptaĵojn; la aliaj estas veraj kritikoj, ĉu laŭdaj, ĉu mallaŭdaj), kaj mi ŝatus ke islamanoj el la tutmondo legus kaj komentus ĝin. Kio estas ŝoka? Kio estas bona novaĵo? Kiuj notoj/komentoj estas stultaj aŭ eraraj? Mi scias, tamen, ke malmultas la islamanoj en Esperantujo, kaj tio estas grava makulo sur nia movado.

Nu, ja neislamanoj ankaŭ povas interesiĝi pri tiu teksto. Mi ŝatus ke neislamanoj vidu ke la islamo tute ne nepre estas tiu de la t.n. «Islama Ŝtato» kiu, feliĉe, estas mortanta (sed la kaŭzoj kiuj naskis tiun monstron estante daŭre efikaj, probable alian Islaman Ŝtaton ili naskos tuj poste). La militon kontraŭ la barbareco oni gajnos nur kontraktante aliancon kun la pacema islamo. Tiaj tekstoj montras ke ĝi ekzistas, kaj ke ĝi estas subteninda. Ili ankaŭ, memkompreneble, povas komenti. Ĉu en via lando estis tiaspeca dokumento? Kion vi pensas pri ĝi?

Bonan legadon!

la 8-an de Aŭgusto 2017

Ĝirafo: Robert Zend (1929-1985): my podcast (3)

08 Aŭgusto 2017, 1:11

In my first post about my podcast on Robert Zend, Hungarian-Canadian writer and Esperantist ...

5/26/17 Robert Zend: Between Budapest & Toronto, Between Zero & One, Between Dream & Reality

... I broke down the podcast into its major segments. From the 14-minute to 40:30-minute mark you will find my recitation of poems or excerpts from Zend illustrating the themes mentioned.  Below are the themes and the works I recite.

Note that on these pages you will also find my Esperanto translations for all of these items. My master Esperanto Zend page is:

Robert Zend en Esperanto

Themes:

A. Identity:
1. [In a country where everyone is searching for identity], October 1, 1980, in Beyond Labels
2. In Transit, October 30, 1970, in Beyond Labels
3. Fused Personality, October 20, 1981, in Beyond Labels

B. Sources & inspirations:
4. Between One and Two (by Frigyes Karinthy), quoted in From Zero to One
5. Sign (for Ferenc Karinthy), in From Zero to One
6. On Karinthy, excerpt from Preface: Labels, in Beyond Labels
7. Dedication to Ardôs, from Oāb, Book 2

C. Myth & religion:
8. Office Memo, in From Zero to One
9. God Dead?, January 13, 1967, in Beyond Labels
10. 5980 A.D., in Stellar #6: Science-Fiction Stories

D. Metaphysics
11. A Love Letter, February 7, 1963, in Beyond Labels
12. About Souls, April 17, 1969, in Beyond Labels
13. Enigma, January 10, 1967, in Beyond Labels

At the end of my podcast (50-minute mark) I recite the poem "Sky Blue" (March 27, 1964), from Beyond Labels.

la 7-an de Aŭgusto 2017

Ĝirafo: Robert Zend’s novel novel 'Nicolette' reviewed

07 Aŭgusto 2017, 14:09

Now on my web site, in English only:
I documented Zend in my previous posts, including my podcast on Zend. I have only just read this experimental novel, so I am adding this piece to the mix.  The complex, non-linear structure of this novel and the various forms utilized within it are characteristic of Zend's imagination.

Por anglalingvaj legantoj, jen mia recenzo, plejparte provo je resumo, de eksperimenta avangardforma romano de la hungara-kanadana verkisto Robert Zend, kiu estis ankaŭ esperantisto. Jen mia unua diskuto pri Nicolette.

la 2-an de Aŭgusto 2017

Karles: Historio de la peseto ( hispana monunuo antaŭ la eŭro)

02 Aŭgusto 2017, 0:28

La kataluna vorto peça (=peco;prononcite pesa) kaj ĝia diminutivo pesseta havas longan historion. Ŝajne en la 15a jarcento oni jam kutimis uzi la diminutivon por aludi malgrandajn arĝentmonerojn. En la 18a jarcento, la arĥiduko Karlo de Aŭstrio, pretendanto al la hispana trono, uzis Katalunion kiel sidejon de siaj armeaj operacioj dum la Sukceda Milito (1701-1714) kaj tie li fabrikis grandan kvanton da arĝentaj durealo-moneroj kiujn li nomis pessetas (pesetoj).

Durealo-monero, Barcelono, Arĥiduko Karlo

Tiuj moneroj cirkulis poste en la kastilia merkato dum pli ol kvindek jaroj kaj populariĝis la termino; dume ĝia skriba formo iĝis "peseta", surbaze de la kataluna prononco. La Vortaro de Aŭtoritatoj de 1737 difinas la vorton peseta kiel ronda peco kiu valoras du arĝentajn realojn.
La unuaj moneroj kun la oficiala nomo peseta estis fabrikitaj de Jozefo Bonaparte dum la Milito de la Sendependeco, en 1808. Li fabrikis monerojn en Barcelono, Sevilo kaj Madrido, sed la nomo peseta estis uzata nur por tiuj fabrikitaj en Barcelono kun la valoroj 1, 2'5, 5 kaj 20 pesetoj.

1 peseto de Jozefo 1a, en 1811
2'5 pesetoj, en 1814
5 pesetoj, en 1811
20 pesetoj, en 1812

Fonto de la informeto: La historia de la peseta


la 1-an de Aŭgusto 2017

Akvosfero: Esperanto elektebla en WordPress

01 Aŭgusto 2017, 9:17

Mi ĝisdatigis la sistemprogramaron de ĉi tiu blogo WordPress kaj trovis, ke Esperanto jam estas elektebla lingvo en la sistemo mem. Do, la uzanto ne bezonas apartan esperantigitan etoson. Mi iris al la Panelo > Agordo > Ĝenerale, kaj en la paĝo de Ĝeneralaj agordoj elektis Esperanton por “Lingvo de la TTT-ejo” kaj konservis la ŝanĝojn. Jen ĉio!

Nun ĉi tiu blogo prenis la etoson “Twenty Fifteen”. Mi ĝojas, ke Esperanto iom post iom antaŭeniras en la interreta mondo.

la 30-an de Julio 2017

Karles: Kataluna partopreno en la Seula UK

30 Julio 2017, 10:50


   

Laŭ la kutimo, dum la solena inaŭguro de la kongreso la naciaj sekcioj de UEA salutis la kongreson. Por la unua fojo, tion faris ankaŭ la reprezentanto de KEA (kune kun tiu de Tajvano). Tiun fakton elstarigis la ĵurnalaro ĉar temas pri du naciaj asocioj ne oficiale agnoskitaj de UEA, kiuj tamen havis sian lokon en la oficiala inaŭguro de la kongreso. En sia saluto, Rubeno Fernàndez esprimis sian deziron, ke la kataluna proceso estu modelo de paca solvo de konfliktoj.
En la scienca parto de la kongreso, rimarkindas la internacia kongresa universitato pri diversaj temoj, nome : lingvo, historio, filozofio, sociologio, ktp. Kunlabore kun AIS, kvar el tiuj sesioj ankaŭ fariĝis universitataj kursoj. Rubeno Fernàndez mem (Universitato de Barcelono) estis la profesoro de unu el tiuj kursoj, kie li prelegis pri la evoluo de la socilingvistika situacio en Havajo, temo de lia prilaborata doktoriga tezo. Alia kataluna profesoro, Xavier Alcalde (esploristo ĉe la Scuola Normale Superiore, en Florenco), instruis kurson pri la socia movado de solidareco kun la rifuĝintoj en Eŭropo.
La katalunaj partoprenintoj aktive rolis en aliaj sciencaj eventoj. Tiel, Fernàndez estis unu el la prelegintoj en la altnivela internacia simpozio kunorganizita de ILEI kaj Universitato Hankuk pri eksterlandaj studoj. Tiu simpozio okazis tute en Esperanto, kun samtempa traduko en la korean lingvon. Aliflanke, Alcalde estis unu el la kontribuantoj en la Esperantologia Konferenco, kiu kunvenigas ĉiujare la fakulojn pri la internacia lingvo kaj la esperanta movado.
Se temas pri la beletra fako, ĉi jare la diversaj ĵurioj de la Beletraj Konkursoj estis postulemaj kaj ne aljuĝis la unuan premion en diversaj kategorioj, escepte de poezio. Precipe, la unuan premion en la branĉo poezio estis aljuĝita al la majorka esperantisto Nicolau Dols pro lia verko Pasio. Poemo en ses stacioj. Aldone, Xavier Alcalde ricevis la trian premion kaj honoran mencion en la branĉo Eseo.
Unu el la plej interesaj eventoj dum tiu semajno estis internacia seminario en la Korea Parlamento pri la ebleco de reunuiĝo de ambaŭ Koreioj, kiu okazis en Esperanto kaj en la korea lingvo, en kiu partoprenis 130 homoj el 21 landoj kaj kiu ebligis interŝanĝi la bildon pri tiu afero, kiu ekzistas en la diversaj mondopartoj.
En la oficiala solena fermo, ĉeestis la prezidan tablon nian samasocianon Michael Boris Mandirola, prezidanto de TEJO. Dum tiu solena fermo oni transdonis ok diplomojn pri elstara agado al homoj el ĉiuj mondpartoj kiuj elstaris pro aktiveco kaj eksterordinara sindediĉo al Esperanto. Tiu ĉi jaro, inter ili ricevis la agnoskon Eduardo Vivancos, kataluna anarkiisto kun fascina persona historio. Post lia partopreno en la hispana milito, li pasigis kvin jarojn en la francaj koncentrejoj kaj fine ekzliĝis en Kanadon. Kiel elstarigis la UEA-estraro, dum lia tuta vivo li fervore laboris por Esperanto. Li fariiĝis agnoskita figuro de la anarkiisma esperantismo kaj ankaŭ motoro de la esperanta movado en Toronto.
Jen monda kongreso kun rimarkinda kataluna partopreno. Venontjare la UK okazos en Lisbono. Ĉu ni revidos nin tie ?
Fonto de la informo: esperanto.cat

la 29-an de Julio 2017

Ĝirafo: Teatro ĉe UK 2017 en Seulo: 'El la vivo de insektoj' de Karel Čapek

29 Julio 2017, 12:52


Teatro: El la vivo de insektoj de Karel Čapek

2017 Universala Kongreso de Esperanto en Seulo
(Aperis 25 julio 2017)



Fragmenton de El la vivo de insektoj (en DOC-formato) esperantigis Josef Vondroušek.

Mia jena afiŝo donas pluajn detalojn pri la verko kaj ĝia antaŭa teatrigo en Esperanto:

Karel Čapek en 'Balkana Verda Stelo'

la 26-an de Julio 2017

Ĝirafo: 130a datreveno de la apero de Esperanto

26 Julio 2017, 22:39


Antaŭ 130 jaroj aperis la Unua Libro. Jen afiŝo de La Balta Ondo:

Esperanto – 130-jara!


Jen pere de TEJO:



Ĝirafo: Sándor Szathmári on the monomania of prophets

26 Julio 2017, 13:52

I already blogged on this subject on this blog:

Sándor Szathmári on the limitations of sages

But I found Szathmári's take on this so compelling, I finally wrote a comparable post on my Reason & Society blog:

Sándor Szathmári on the monomania of prophets

There I added a detail without explaining further: the boldfaced passage reminded me of an aspect of Hermann Hesse's Siddartha that irritated me when I read it as a teenager. Siddartha meets the Buddha, and objects that the Buddha is just babysitting his followers who have not experienced what the Buddha is preaching, the Buddha makes excuses for this, and Siddartha accepts this while moving on. So Hesse has it both ways. Hence Szathmári's commentary stood out for me. I repeat the key passage below. The translation is awkward, so I should re-translate it myself from the Esperanto:
"To be a bikru is also in fact a monomania; the erroneous belief that with the Behins there is a connection between the heard word and the brain. A bikru is a Behin whose only Behinity is that he doesn't realize among whom he lives; for it could not be imagined, could it, that somebody who was aware of the Behinic disease would still want to explain reality to them."

la 19-an de Julio 2017

Ĝirafo: Karinthy et al on the Literature Map

19 Julio 2017, 11:53

I found an unusual web site:

Literature Map - The Tourist Map of Literature

You type in an author, and if it is in the database, the site yields a map of other authors you might like.

So I typed in some of my favorite Hungarian authors, most of whom are not in the database, and then a few of my favorite Eastern European dystopian authors.

Frigyes Karinthy yields Franz Kafka, J. M. Coetzee, Ivan Goncharov , George Orwell, John Williams.

Dezsõ Kosztolányi: Thomas Mann, Viktor Pelevin, Chekhov, Anais Nin, Italo Calvino, Kurt Vonnegut, et al, and without the accent marks: Franz Kafka, Georges Perec.

Miklos Banffy: Heinrich Heine, Shakespeare, Descartes, Goethe, Willa Cather, Charles Dickens, Jane Austen, Charlotte Bronte, Emily Bronte, Harper Lee, Per Pettersen.

Istvan Örkeny yields Joseph Heller, Louis-Ferdinand Celine, John Edward Williams, Samuel Beckett.

Karel Čapek with the accent, gives me Vaclav Havel and George Orwell; without the accent, Bob Dylan, John Lennon, George Harrison, and farther away, a whole bunch of writers.

How could Yevgeny Zamyatin possibly give me Margaret Mitchell or Henry Kissinger? Along with real writers.


la 12-an de Julio 2017

Ĝirafo: Voyage to Kazohinia: A Diametric Dystopia (2)

12 Julio 2017, 22:30

"The ABC of the Diametric Model, Twenty Years On" by Christopher Badcock, Psychology Today, July 5, 2017
As I pointed out in a recent post, what is today known as the diametric model of the mind and mental illness was stunningly anticipated by Sándor Szathmári (1897–1974) in his novel, Voyage to Kazohinia, first published in Hungarian in 1941. To the best of my knowledge, this is the earliest anticipation of the idea that autism and psychosis might be opposites—despite the author seemingly knowing nothing of autism or of the work of Hans Asperger, who was about to publish his first account of Autistichen Psychopathen im Kindesalter in wartime Austria.

Ĝirafo: Voyage to Kazohinia: A Diametric Dystopia

12 Julio 2017, 22:09

"Voyage to Kazohinia: A Diametric Dystopia" by Christopher Badcock, Psychology Today, May 6, 2017

"The diametric model of mental illness was anticipated in a novel of 1941."

Badcock summarizes the schema of Szathmári's novel. He notes that Gulliver proves incapable of recognizing the similarity between his Britain and the irrational Behins. Later Badcock notes that the behins are tangled up by their own mental constructs, unable to engage objective reality.
"But by now many readers of these posts will already have noticed that to present-day eyes the Hins look very much as if they collectively suffer from high functioning autism spectrum disorder (ASD); while the Behins are afflicted with diametrically opposite psychotic spectrum disorder (PSD). This remarkable book, in other words, prefigured the diametric model of mental illness by a full fifty years. In Szathmári’s words, the Hin and Behin represented “Two worlds, which could never perceive each other simply because the other was not a separate entity but the reverse of itself…” Like mentalistic versus mechanistic cognition, these were “opposite worldviews,” the former the “positive” of the other “negative.”"
Badcock finds the translation somewhat wanting, but also regrets that this "masterpiece" so relevant to psychological understanding and today's world has been overlooked.
"But its author deserves full credit, not only for writing one of the most brilliant satires of modern times, but also for implicitly understanding the diametrically opposite nature of autism and psychosis, mentalistic and mechanistic cognition—not to mention the threat to sanity and civilization of hyper-mentalism."
Badcock was informed of this novel by one Simone Hickman. Perhaps it is possible to learn more about her?

This is a unique and remarkable tribute. I am not familiar with Badcock's work or the concepts he uses, but if he recognizes a psychological dualism here, he, or we in any case, should recognize that this mirrors an ideological and rock-bottom societal dualism patterned in the modern world.

la 6-an de Julio 2017

Karles: La kataluna registaro eksplikas la referendumon

06 Julio 2017, 11:08

Un miler de persones van escoltar l’exposició de Puigdemont, Junqueras, Rovira i Turull. / PERE VIRGILI
Sidejo de TNC
La partioj de la kataluna registaro (Junts x Sí kaj CUP) prezentas la leĝon por voĉdoni kaj okupiĝos iom pli poste pri la censo, la balotujoj kaj la transirleĝaro

La kataluna registaro ĉesigis monatojn da konjektado kaj prezentis parton de la juraj konsistaĵoj de la evento okazonta la proksiman unuan de oktobro, la leĝo de la referendumo pri memdecido. Leĝo kiu, malgraŭ ne solvi ĉiujn dubojn (mankas dua jura parto, transirleĝoj kaj logistikaj detaloj kiel censo kaj balotujoj), certe montras la leĝan arkitekturon de la referendumo. Unu tagon post la elpostenigo de Jordi Biaget, la kataluna registaro elmontriĝis unueca, firma kaj garantiema. Tiu mesaĝo trankviligis la ĝeneralan dubetoson generitan de la sekretecaj preparoj.

La prezento, dividita en du partoj - matene far la partioj kaj vespere far la registaro - celis transdoni diversjan mesaĝojn: la referendumo ja okazos, la balotado havos maksimumajn garantiojn kaj la rezulto estos deviga. "La Unuan de Oktobro la voĉdono decidos", resumis la prezidanto Carles Puigdemont antaŭ milo da homoj renkontiĝintaj en la sidejo de la Kataluna Nacia Teatro (TNC).

Kiel tio videblas en la leĝo? La leĝo, kiel jam estis raportita de ARA hieraŭ, kalkulas en sia 4a artikolo la proklamon de la sendependeco "du tagojn post konfirmo de rezultatoj", en la kazo ke en la voĉdonado venkos la jeso. La garantioj baziĝas sur Sindikateca Balotorganismo ligita al la parlamento, kiu funkcios same kiel nuntempe ekzistanta Junta Electoral (Konsilio pri Elektoj).
La Sindikateca Balotorganismo serĉos internaciajn observantojn por la procezo. 34 artikoloj de la nova regularo kopias aspektojn de la nuntempa hispana leĝo pri elektoj kaj la leĝo pri konsultoj de la antaŭa registaro prezidita de José Montilla, antaŭ nelonge nuligita de la Konstitucia Tribunalo.


Registaro kaj partioj klopodis rimarkigi la legalecon de la leĝo: la referendumo - ili insistis - estas subtenata de la rajto al memdecido, kalkulita en internaciaj traktatoj subskribitaj de la hispana ŝtato. Sed alveninta la momento de kunfrapo kun la ŝtato - la hispana ministrino Soraya Sáenz de Santamaria avertis ke ili povas nuligi la leĝon "tuj post 24 horojn"-, tiel do, gravos la respondo de la homoj: "La partopreno kaj la rezulto ne dependos de ajna leĝo, dependos nur de ni, de la homoj. Neniu ago de la ŝtato povos paralizigi la homojn, la venkon ebligos la homoj", emfazis Puigdemont.

Tiu ĉi traduko estas parto de novaĵo aperinta en: ARA





la 3-an de Julio 2017

Ĝirafo: Franz Kafka, datrevene

03 Julio 2017, 21:16

". . . Mi estas tiel soleca, kiel . . . kiel Franz Kafka." -- Franz Kafka

Franz Kafka naskiĝis la 3-an de julio 1883 en Prago. Ĉi-datrevene afiŝis Antonio De Salvo:

Franz Kafka – Esperanto-vivo

. . . pri la vivo kaj verkaro kaj tradukoj (en Esperanto) de Kafka. Oni interalie trovos ligojn al tradukoj, ekz. tiuj de Vilhelmo LUTERMAN:

Franco KAFKO (Franz Kafka): Rakontaro

Kaj ne forgesu la krokodilan retejon de esperantista poeto Mauro Nervi:

The Kafka Project by Mauro Nervi

la 2-an de Julio 2017

Karles: Enketo de La Vanguardia pri la proksima referendumo

02 Julio 2017, 15:12

Datperiodo de la enketo: 23-29 de junio

Informo elprenita el: Vilaweb

la 1-an de Julio 2017

Karles: La kongreso de la steloj

01 Julio 2017, 20:21

Àger-Montsec (pr. "aĵe-montsek"), en la antaŭ-pirenea montaro, estas zono kun Stelluma Certigo, kio signifas ke temas pri areo kiu havas bonegan ĉielkvaliton por esplori la Universon. Venu, aŭskultu en esperanto kaj ĝuu, kaj planetarian sesion ĉe Okulo de Montsec kondukita de la prezidanto de la Akademio Internacia de la Sciencoj, profesoro Amri Wandel , kaj observadan sesion de la ĉielo ĉe la parko de teleskopoj kondukita de astronomo de Calar Alto , David Galadí-Enríquez , en unika instalaĵo en la mondo:



Krom tiuj du doktoroj pri astrofiziko, jen eminentaj esperantistoj kiuj riĉigas nian programon per imponaj prelegoj: Miguel Fernández, Miguel Gutiérrez, Abel Montagut, kaj aliaj programeroj kun Michael Boris, Jorge Camacho, Mon Cardona, Montserrat Franquesa, Esther Inglada, Pedro M. Martin Burutxaga, Ramon Perera, Pedro Sanz, Carles Vela. Estas ankaŭ ne-esperantistaj program-kontribuantoj: Christian Aguilera Couceiro, Jordi Bilbeny kaj Benito Muros.
Rimarkindas ankaŭ la inaŭgura prelego "Pacistoj en mondo eterne militanta, en la centjariĝo de la morto de Zamenhof" de Xavier Alcalde, katalune kaj Alfons Tur, esperante.

Informa fonto: Esperanto.cat

la 29-an de Junio 2017

Karles: La kataluna referendumo anoncita far la registaro

29 Junio 2017, 20:01